Nasza strona wykorzystuje pliki cookies. W przeglądarce internetowej można zmienić ustawienia dotyczące przyjmowania cookies. Korzystanie z naszej strony bez zmiany
tych ustawień będzie oznaczało, że będą one zapisywane w pamięci urządzenia. Więcej informacji można znaleźć na stronie Informacje o cookies.
Fizjologia człowieka, czyli nauka o czynności zdrowego organizmu ludzkiego, należy do podstawowych przedmiotów nauczanych w akademiach medycznych oraz w wyższych szkołach wychowania fizycznego. Zrozumiałe jest, że w wyższych szkołach wychowania fizycznego główny nacisk kładzie się na fizjologią wysiłku. Wysiłek mięśniowy, zwłaszcza trwający dłużej i/bądź o większej intensywności nasila pracę nie tylko mięśni szkieletowych, ale również układu nerwowego, układu krążenia, układu oddechowego i układu wewnętrznego wydzielania. Wpływa na przemianą materii, funkcją nerek, wątroby, przewodu pokarmowego i innych narządów. Fakt ten stawia zarówno przed nauczycielem, jak i przed studentem szczególnie trudne zadanie. Po to, by zrozumieć i ocenić zmiany w organizmie w czasie wysiłku należy najpierw przyswoić wiedzą o jego funkcjonowaniu w spoczynku. Niezbądny do tego jest odpowiednio skonstruowany podręcznik. Podręcznika takiego brakuje, niestety, w naszym kraju. Zastępują go skrypty, a także książki pisane zwykle dla różnego szczebla szkół medycznych. Skrypty obejmują jedynie fragmenty niezbędnej wiedzy, podręczniki medyczne z kolei problematykę fizjologii wysiłku traktują jedynie marginesowo. Kierując się powyższymi przesłankami przygotowaliśmy ten podręcznik. Autorzy są pracownikami Akademii Medycznej w Białymstoku, Akademii Wychowania Fizycznego w Krakowie i Poznaniu oraz Polskiej Akademii Nauk. W większości to specjaliści w zakresie szeroko pojętej fizjologii wysiłku.
Taki dobór autorów ułatwił, niewątpliwie, właściwą selekcję materiału i ukierunkowanie go na potrzeby słuchaczy zarówno wyższych szkół wychowania fizycznego, jak i akademii medycznych. Służy temu również układ książki. Każdy rozdział poświęcony czynności danego narządu, czy też układu, składa się z 2 oddzielnych części. W pierwszej omówiono funcjonowanie tego narządu (czy też układu) w spoczynku. W części drugiej natomiast przedstawiono zmiany czynności tegoż narządu (układu) w czasie wysiłku. Dołączono też inne, niezbędne naszym zdaniem, rozdziały, a mianowicie: Równowaga kwasowo-zasadowa, Termoregulacja, Metabolizm substratów energetycznych, Wydolność fizyczna, Fizjologiczne następstwa bezczynności ruchowej oraz Znaczenie aktywności ruchowej w zapobieganiu chorobom cywilizacyjnym. Zdajemy sobie sprawą, że pewne rozdziały podręcznika mogą być zbyt obszerne, zwłaszcza dla niektórych kierunków licencjackich. Układ podręcznika pozwala jednakże na dowolne korzystanie z poszczególnych jego części. Jeśli prowadzący uzna na przykład, że część dotycząca fzjologii określonego narządu w spoczynku jest zbyt obszerna, może korzystać tylko z jej fragmentów. Podręcznik, który oddajemy do rąk czytelnika, jest pierwszą tego typu publikacją w Polsce przeznaczoną do nauczania fizjologii wysiłku. Jesteśmy świadomi, że wymaga on doskonalenia. Dlatego też będziemy niezmiernie wdzięczni za wszelkie uwagi na jego temat. Nawet te drobne zaowocują ulepszeniem w następnych wydaniach.
Prof. dr hab. n. med. Jan Górski – przedmowa do ksiażki Fizjologiczne podstawy wysiłku fizycznego
Spis treści:
Fizjologiczne podstawy wysiłku fizycznego Spis Treści
1. UKŁAD NERWOWY
Budowa i czynność układu nerwowego - Piotr Krutki, Jan Celichowski
Komórki glejowe
Neuron
Anatomiczna organizacja ośrodkowego układu nerwowego
Receptory i czucie
Odruchy rdzeniowe
Sterowanie ruchami dowolnymi
Wyższe czynności nerwowe
Autonomiczny układ nerwowy
Czynność układu nerwowego w procesie treningu - Jan Celichowski, Piotr Krutki
Wpływ układu nerwowego na siłę skurczu mięśnia
Trening układu nerwowego
Rola receptorów
Zmęczenie
Koordynacja czynności mięśni w czasie ruchów
Nauczanie ruchów
2. UKŁAD MIĘŚNIOWY
Budowa i czynność tkanki mięśniowej - Jan Celichowski
Budowa mięśni poprzecznie prążkowanych szkieletowych